Uzun
bir süredir Sanko Makina’nın Gaziantep’deki fabrikasını ziyaret etmek,
Sanko’nun iş makinesi alanındaki üretimi hakkında detaylı bilgi almak
istiyorduk. Bu konudaki görüşmelerimiz ise geçtiğimiz ay sonuç verdi. Sanko
ekibi tarafından son teknoloji ile donatıldığı söylenen fabrikayı gözlerimizle
görmek, üretim aşamalarını yakından izlemek fırsatını da böylece yakalamış
olduk.
Fabrikayı kamuya
ilk biz açıyoruz!
Fabrika
gezisini organize eden Sanko Makina Uluslararası Satış ve Pazarlama Direktörü
Cenk Baykara ve Yerli Makinalar Satış ve Pazarlama Direktörü Serkan Karataş ile
Antep’teki fabrikada buluştuk. Fabrika gezisi sırasında bize detaylı bilgileri
verecek ve üretimhaneyi bize gezdirecek olan Fabrika Müdürü Hasan Yaran ile de
burada tanıştık. Hasan Yaran uzun süredir Sanko’da çalışıyor, iş makineleri
sektörünün her aşamasına hakim. Zaten Antep’e fabrika açılması gündeme gelince
de fabrika müdürü olarak bu göreve kendisinden başkası düşünülmemiş.
Yerli
imalat konusunda ciddi bir yatırım olan fabrikayı gezdirmek, imalatın her
aşaması hakkında bilgi vermek söz konusun olunca da Hasan Bey, bize bizzat
eşlik etti. Daha önceki haberlerimizde de fabrikaya ilişkin bilgi verdik ama
toparlamakta fayda görüyorum; 2006 yılında kurulan fabrika, 50 bin metrekaresi
kapalı alan olmak üzere toplam 500 bin metrekare alan üzerinde kurulu. O
tarihten bu yana resmi açılışı yapıldı yapılacak denilen fabrikayı gezi
bahanesi ile ilk kez kamuya biz açmış olduk! İşin şakası bir yana sözü de fazla
uzatmadan Sanko Makina’nın fabrikasında üretim süreçleri nasılmış sizlere
aktarayım.
Üretim
hanenin kapısından adım atar atmaz Hasan Bey, bir rehber edasıyla bize
fabrikayı tanıtmaya başladı. İş makineleri üretimini 5 ana bölüme ayırdıklarını,
bu bölümlere yardımcı 2-3 ayrı bölüm daha olduğunu söyleyen Hasan Yaran, bu 5
bölümü özetle şöyle ifade ediyor: “Bunlardan birincisi sac ya da metallere
şekil veren bölümler. Bu ilk bölümden sonra, kaynaklı birleştirme ve robot
kaynaklarının olduğu kaynak bölümüne geçiliyor. Ardından, kaynattığınız
parçaları işleyebileceğiniz talaşlı imalat bölümü geliyor. Talaşlı imalat
bölümünde işe uygunluğuna göre seçimi yapılmış özel makineler devreye giriyor.
Bu makineler yüksek hızda ve hassas işlemler yapabiliyorlar. Kaynak hattının
sonunda yapılan bütün işlemleri ölçebilecek, bilgisayar destekli kalite kontrol
sistemlerimiz mevcut. İmalatını yaptığımız kaynaklı parçaları boyayabileceğimiz
bir tesise sahibiz. Bu tesiste hat tipi boya dediğimiz; kumlama, boyama ve
fırınlama işlemi yapabiliyoruz. Bu tesisten çıkan ürünler ise en sonunda montaj
hattına gidiyor. Montaj hattında yapılan işlemlerin ardından son kalite kontrol
yapılıyor. Tüm işlemlerden geçen ürün en sonunda ya müşteriye gönderiliyor ya
da stoğa alınıyor.”
Hasan
Bey ekliyor, “Tesisimiz bina ve tezgah yatırımı olarak dünyada bir numara diyebileceğimiz
donanıma sahip. Bu fabrikaya en son teknolojilerin yatırımı yapıldı. Sektördeki
firmalar arasında en son yatırım yapan firma biz olduğumuzdan son teknolojiye
sahip olan firma da biziz.”
“Yeni fabrikada
tecrübe teknoloji ile buluştu”
Hasan
Bey üretim hattının teknolojik donanımı konusunda iddialı açıklamalar yapıyor,
bir de kıyas yapmasını istiyorum kendisinden; yeni fabrika ile beraber Sanko
Makina’nın üretime bakış açısında ne gibi farklılıklar olduğuna dair.
Yaran, yanıtlıyor: “Sanko Makina’nın yerli üretime geçme kararı vermesinin
ardından yapılan lansman toplantısında Abdülkadir Bey (Konukoğlu), ‘Artık
tecrübe ve teknoloji sermaye ile buluştu’ demişti. Mastaş ile üretim yaparken
tecrübe edindik ancak finansal yapıdan dolayı gerekli yatırımları yapamıyorduk.
Bilgi ve tecrübemiz sermaye ile buluşunca yatırımlarımızın finansal ayaklarını
düşünmemiz gerekmedi. Dolayısıyla, burada her türlü iş makinelerini
üretebilecek kapasitede bir tesis kurduk.”
Evet,
Yaran bu fabrika her türlü iş makinesi üretebilecek kapasitede diyor, ben de
soruyorum: “Peki, uzun vadede farklı türde makine üretmeyi planlıyor musunuz?
Yaran,
ne evet ne hayır diyor. Politik bir cevap vermeyi tercih ediyor: “Şu anda, seri
imalat olarak beko-loder ve telehandler üretiyoruz. Telehandler’da yurt içi
pazarı yeni yeni gelişiyor ama bu ürün yurt dışında çok yüksek adetlerde
satılmakta. Öncelikli hedefimiz; telehandler ve beko-loderde ciddi adetlere
ulaşıp, pazardaki ismimizi sağlamlaştırmak.”
Fabrikayı robotlar
mı istila etti?
Karşımızda
gerçekten son teknolojilerle donatılmış bir fabrika var, insan faktörünün
yerini burara da makineler almış. Özellikle kaynak aşamasında robotlar önemli
rol oynuyor. Robot teknolojisinin kullanıldığı birleştirme tezgahlarında yüksek
hassasiyet yakalanmış. Bu nedenle makinelerin üzerindeki kaynağın yüzde 95’ini
robotlar yapıyor. Bu noktada da robot işlem yapmadan önce bütün saclarda
kurulama işlemi yapılıyor. Kurulama işlemi kesim hassasiyetini ve robottaki
hassasiyeti arttırıyor.
Üretimin
en önemli aşamalarından biri de kuşkusuz kalite. Makineyi üretirken hammaddeden
kesime, kesimden kaynak ve boyahane aşamasına kadar geçen süreçte kalite
kontrol sistemleri hakkında da bilgi veren Yaran, kalite ekibini 5 ana bölümde
topladıklarını aktarıyor. “Öncelikle giriş kalite kontrol dediğimiz aşamada,
tedarikçilerden gelen malların bizim satın alma şartnamelerimize ve istediğimiz
kriterlere uygun olup olmadığını kontrol ediyoruz. Bizim malzeme
standartlarımız var. Bu nedenle ürünleri fabrikaya giriş aşamasında analiz
ediyoruz. Ardından, çevre üretim prosesleri içinde uygulanan kalite kontrol
faaliyetlerine geçiyoruz. Bu aşamada, kesme ve kaynak birleştirme işlemlerini bilgisayar
destekli programımızla ölçüyoruz” diyen Yaran, kaynak aşamasından çıkmış
parçaların kalitesinin denetlendiği bir odaya götürüyor bizi. Bilgisayar
destekli bu kalite kontrol odası tamamen kapalı ve klimalı bir ortam. Yaz-kış
değişmeyen bir sıcaklıkta ölçüm yapılıyor. Hata olduğu zaman, üretimden çıkan malzemenin
projedeki karşılığı ölçülüp kontrol ediliyor. Bu aşamada hata oranı nedir
diyorum Yaran’a: “Hata oranı sıfır, hiç yok” diyor.
Önce üret sonra
kontrol et…
Kontrolleri
yapılan malzeme daha sonra boya hatlarına gönderiliyor. Boya hatlarında,
kurulama, ön temizlik, astar boya atıldıktan sonra en son iki kat boya atılıyor
üretilen parçalara ve toplamda 140 mikron kalınlığında boya kalınlığına ulaşılarak
işlem tamamlanıyor. Ve nihayetinde boya aşaması da kontrollerden geçirildikten sonra
makinelerin can bulmaya başladığı, iskeletin parçalarının birleştirildiği
montaj aşamasına geçiliyor. Belirli talimatlara göre her istasyon kendi montaj işini
yapıyor. Ön montaj ve son montaj olarak ikiye ayrılan ekipler aynı zamanda
birbirlerinin işini de denetleyerek montajda hatanın önüne geçmeye çalışıyor. Ürün
montaj hattından çıktıktan sonra son bir kalite kontrolden daha geçiyor. Yaran,
bu aşamada makineleri yaklaşık 4 saatlik bir test prosedürüne tabi tuttuklarını
aktarıyor, bu aşamaları şöyle anlatıyor: “Bu testte; parçaların uygunluğu,
sızdırmazlık, makinenin performansı müşteri adına kontrol ediliyor. Tüm bu
aşamalardan geçen ürün ya müşteriye teslim ediliyor ya da stoğa alınıyor.”
Sanko
Makina’da, beko-loder ve telehandlerlar nasıl üretiliyor sırasıyla sizlere
anlatmaya çalıştım. Peki, üretimin mutfağında kaç kişi çalışıyor derseniz bunu
da öğrendim Hasan Bey’den. Üretim ayağında 140 kişi çalışıyor. Bu rakamın 35’i
mühendis, 105’i ise mavi yakalı. Her ürünün proje sorumlusu var. Proje
sorumluları ürünün dizayn aşamasından montaj aşamasına kadar tüm süreçlerinde
çalışıyor. Proje grubunun içinde iki ana bölüm var; beko-loder ve telehandler
için ayrılmış. Bunun dışında sadece üretmekle yetmediklerini söylüyor Yaran, ürünün
satışını destekleyen dokümanların hazırlanması, yedek parça katalogu, servis manueli,
operatör kullanma manüeli gibi bölümleri oluşturan ayrı bir grubun da fabrikada
mevcut olduğunu söylüyor. Yaran, ekliyor; “Bunun dışında endüstriyel tasarıma
destek veren; makinelerin genel görünüşü, renk konusu ve konfor bölümlerini
kontrol eden ve eğitim faaliyetlerimizi yürüten ayrı birimlerimiz de mevcut.”
Evet,
sektörümüzün yerli üreticilerinden Sanko Makina örneği ile hayatın her alanında
çalışan iş makinelerinin can bulduğu bir fabrikada üretimin aşamalarını sizler
için böyle özetleyebiliriz. Umuyoruz önümüzdeki yıllarda iş makinesi sektörü
geldiği nokta ile üretim yapma cesareti olan girişimlerin daha çok ilgisini
çeker ve bizler de yeni fabrikalarda yeni üretim metotlarını sizlerle
paylaşırız.
© COPYRIGHT 2009 MAKİNA MARKET All Rights
Reserved.
MAKİNA MARKET'teki özel haberleri kaynak
göstermeden izinsiz kullananlar hakkında yasal işlem yapılmaktadır...
Gül PAYCI
Apa Yayın Grubu
İnternet Genel
Yayın Yönetmeni
gul.payci@apayayincilik.com.tr